İnternet Altyapısında Yeni Dönem.

İnternet Altyapısında Yeni Dönem: DNS, Uydu İnterneti, Yapay Zekâ Trafiği, Veri Merkezleri ve Enerji Baskısı

HABER MERKEZİ — İnternet “çöktü mü?” tartışmaları artık tek bir günlük kesintilerden ibaret değil. 2026’ya girerken asıl gündem; DNS gibi görünmeyen kritik katmanların merkezileşmesi, uydu internetinde operasyonel kontrol tartışmaları, yapay zekâ kaynaklı trafiğin hızla büyümesi, veri merkezlerinin kapasite/enerji ihtiyacının artması ve bunun elektrik şebekeleri üzerindeki baskısı.

Aşağıdaki başlıklar, komplo değil; kamuya açık raporlar, teknik ölçümler ve saygın haber kuruluşlarının aktardığı doğrulanabilir bulgulara dayanıyor.

1) DNS: İnternetin “Adres Defteri” Neden Kritik ve Neden Tartışılıyor?

DNS (Domain Name System), bir web sitesinin adını (ör. bir alan adını) IP adresine çeviren sistemdir. DNS katmanındaki sorunlar veya müdahaleler, kullanıcı açısından “internet yokmuş” gibi görünür.

2025’te Internet Society (ISOC), zorunlu DNS engelleme uygulamalarının “kolay aşılabildiğini”, hedef içeriği ortadan kaldırmadığını ve internetin güvenliği/istikrarı açısından yan etkiler doğurabildiğini vurgulayan bir değerlendirme yayımladı.

Öte yandan ICANN’in güvenlik danışma organı SSAC, DNS’nin güvenliği/istikrarı bağlamında altyapı bağımlılıkları (ör. kritik bileşenlerin açık kaynak yazılımlara dayanması gibi) üzerine raporlar yayımlamayı sürdürüyor. Bu tür raporlar, DNS’nin “kimsenin konuşmadığı ama herkesin kullandığı” en kritik katmanlardan biri olduğunun altını çiziyor.

2) Uydu İnterneti: Alternatif Hat, Ama “Kontrol” Sorusu Bitmiyor

Uydu interneti (ör. Starlink), karasal altyapının zayıf olduğu yerlerde bağlantı sağlayarak çok değerli bir alternatif yaratıyor. Ancak hizmetin nasıl ve hangi şartlarda sürdürüleceği konusu jeopolitik ve operasyonel tartışmalara açık.

Reuters’in 2025’te yayımladığı kapsamlı inceleme, Ukrayna savaşında Starlink hizmetinin belirli bir dönemde kapatılmasıyla ilgili iddiaları ve sahadaki etkileri ayrıntılı şekilde ele aldı. Bu tartışma, “uydu interneti teknik olarak mümkün olsa bile, hizmet sürekliliğinin karar mekanizmaları” konusunu gündemde tutuyor.

3) Yapay Zekâ Trafiği: Bugün Küçük, Ama Büyüme Eğrisi Sert

“AI interneti yedi” gibi cümleler abartılı gelebilir; ama ölçümler büyüme yönünü net gösteriyor:

Ericsson’un 2025 değerlendirmesine göre GenAI veri trafiği bugün toplam mobil ağ trafiğinin çok küçük bir kısmı (yaklaşık %0,06) seviyesinde; ancak büyümesi bekleniyor.

Cloudflare’in 2025 “Radar Year in Review” raporu ise AI bot trafiğinin HTML isteklerinde yıl ortalaması olarak %4,2 seviyesine ulaştığını raporluyor (dönemsel dalgalanmayla). Bu, özellikle içerik siteleri için altyapı maliyeti ve performans tartışmalarını büyütüyor.

Bu iki veri aynı şeyi söylemiyor (biri mobil ağ veri trafiği, diğeri web istekleri ölçeği). Ama birlikte okunduğunda tablo şu: AI’nin ağ üzerindeki izi şimdilik sınırlı görünse de, web ekosisteminde ölçülebilir bir yük ve yön değişimi yaratıyor.

4) Veri Merkezleri: Kapasite Yarışı ve Yeni “Darboğaz”

Büyük dil modelleri ve üretken yapay zekâ, veri merkezlerinde özellikle GPU yoğun (yüksek performans) altyapıya talebi artırdı. Hukuk/iş dünyası analizleri bile 2026’ya girerken veri merkezlerinin ana gündeminin “AI kapasitesi” olduğunu söylüyor.

Bu büyümenin bir başka sonucu: içerik üretimi ve kullanıcı davranışı da değişiyor. Axios, 2026 başında yayımladığı analizde, web trafiğinin uzun vadeli dönüşümünü ve “AI odaklı deneyimlerin” web ekosistemindeki etkisini tartışıyor.

5) Enerji–İnternet İlişkisi: Asıl Çarpışma Şebekede

İnternet altyapısı “kablo ve sunucu”dan ibaret değil; arkasında dev bir elektrik talebi var.

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), veri merkezlerinin elektrik tüketiminin 2030’a kadar yaklaşık iki katına çıkabileceğini ve Base Case senaryosunda ~945 TWh seviyesine ulaşabileceğini; bunun da 2030’da küresel elektrik tüketiminin “%3’ün biraz altı” olabileceğini öngörüyor.

Ayrıca IEA’nın 2025 orta yıl elektrik raporu, küresel elektrik talebinin 2025 ve 2026’da güçlü artış trendini sürdürmesini bekliyor; bu da veri merkezleri gibi yeni büyük tüketicilerin şebeke planlamasında daha fazla yer kaplayacağı anlamına geliyor.

Bu alan, medyada da büyüyen bir tartışma: The Guardian, AI veri merkezlerinin enerji iştahı ve bunun iklim/enerji politikasıyla kesişimini 2026 başında geniş şekilde ele aldı. (Bu haber yorum/analiz içerir; temel nokta “enerji talebi baskısı”dır.)

Sonuç: “İnternet kesildi” değil, “internet nasıl ayakta kalacak?”

Bugün gerçeğe dayalı büyük resim şu:

DNS gibi temel katmanlar, politik/teknik uygulamalar yüzünden daha fazla tartışılıyor.

Uydu interneti, erişim sağlıyor ama süreklilik ve yönetişim soruları büyüyor.

AI trafiği toplam içinde küçük görünebilir; fakat web ve altyapı maliyetlerinde ölçülebilir bir baskı yaratmaya başladı.

Veri merkezleri AI ile büyüyor; en kritik konu artık enerji ve şebeke kapasitesi

Kaynak. ChatGBT
Haber Veriyoruz